แชร์

รูปบัตรประชาชน ส่งให้ใครได้บ้าง? เช็กให้ชัวร์ก่อนส่งออนไลน์

อัพเดทล่าสุด: 14 พ.ย. 2026
43 ผู้เข้าชม
รูปบัตรประชาชน ส่งให้ใครได้บ้าง

“สมัครงานยังไม่ทันได้เงิน แต่เขาขอรูปบัตรประชาชนหน้า–หลังไปแล้ว แบบนี้ปกติไหม?”

เชื่อว่าคนวัยเรียน นักศึกษาจบใหม่ หรือชาวฟรีแลนซ์ที่กำลังหางานออนไลน์ น่าจะเคยเจอสถานการณ์ชวนเอ๊ะแบบนี้กันมาบ้าง พอเห็นงานพาร์ทไทม์หรืองานประจำที่รายได้ดี กดทักแชตไปคุยยังไม่ทันได้สัมภาษณ์ ฝั่งผู้ว่าจ้างก็รีบขอ “รูปถ่ายบัตรประชาชนทั้งด้านหน้าและด้านหลัง” โดยอ้างว่าเอาไว้ลงทะเบียนประวัติพนักงานหรือทำสัญญาจ้าง

คำตอบสั้นๆ ที่ The Study อยากบอก ก็คือ “ไม่ปกติ และเสี่ยงอันตรายมาก!”

ในยุคที่มิจฉาชีพแฝงตัวมาในคราบ HR หรือนายจ้างออนไลน์ บัตรประชาชนเพียงใบเดียวสามารถเปลี่ยนชีวิตคุณให้กลายเป็นเหยื่อของอาชญากรรมทางการเงินได้ทันที บทความนี้จะพาทุกคนมาไขข้อสงสัยว่า จริงๆ แล้วใครมีสิทธิ์ขอรูปบัตรประชาชนเราได้บ้าง พร้อมวิธีสแกนคนรับ วิธีป้องกันตัว และทางออกหากเผลอส่งข้อมูลไปแล้ว

1. บัตรประชาชน 1 ใบ ส่งให้ใครได้บ้าง? และ "ด้านหลังบัตร" ให้ใครได้ไหม?

ตามหลักกฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) การขอข้อมูลส่วนบุคคลต้องทำ "เท่าที่จำเป็น" และสอดคล้องกับวัตถุประสงค์ ณ เวลานั้น

ช่วงยื่นใบสมัคร / สัมภาษณ์งาน (ยังไม่ตกลงจ้าง): บริษัทหรือผู้ว่าจ้าง ไม่มีความจำเป็นต้องใช้สำเนาหรือรูปถ่ายบัตรประชาชน ข้อมูลที่ควรให้ได้มีเพียงเรซูเม่ ชื่อ-นามสกุล เบอร์ติดต่อ อีเมล ประวัติการศึกษา และประสบการณ์ทำงานเท่านั้น

ช่วงตกลงจ้างงานแล้ว (Onboarding) หรือรับงานฟรีแลนซ์ที่ต้องหักภาษี: HR หรือผู้ว่าจ้างที่มีตัวตนชัดเจนสามารถขอ “เฉพาะด้านหน้าบัตรประชาชน” เพื่อใช้ทำสัญญาจ้าง ยื่นประกันสังคม หรือออกเอกสารหักภาษี ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.3) ได้ โดยต้องมีการแจ้งวัตถุประสงค์การจัดเก็บข้อมูลอย่างชัดเจน

ด้านหลังบัตรประชาชน (Laser ID) ส่งให้ใครได้บ้าง?: ห้ามส่งให้ผู้ว่าจ้างหรือบุคคลทั่วไปโดยเด็ดขาด! รหัส 12 หลักหลังบัตร (Laser ID) มีความสำคัญเทียบเท่ารหัส CVV หลังบัตรเครดิต ใช้สำหรับยืนยันตัวตนขั้นสูงกับหน่วยงานรัฐและสถาบันการเงินเท่านั้น หากมิจฉาชีพได้ทั้งหน้าบัตรและหลังบัตรไป จะสามารถนำไปสวมรอยเปิดบัญชีม้า กู้เงินออนไลน์ หรือลงทะเบียนซิมผีได้ทันที

2. เช็กลิสต์ 4 ข้อ: วิธีตรวจสอบ "ผู้รับข้อมูล" ก่อนกดส่งเอกสาร

ก่อนจะส่งเอกสารสำคัญให้ใครผ่านช่องทางออนไลน์ ให้ลองสวมบทนักสืบตรวจสอบปลายทางด้วย 4 ขั้นตอนนี้:

เช็กตัวตนนิติบุคคล: นำชื่อบริษัทหรือชื่อผู้ว่าจ้างไปค้นหาในเว็บไซต์ของ กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (DBD DataWarehouse) เพื่อดูว่าจดทะเบียนจัดตั้งจริงไหม ประกอบธุรกิจตรงกับตำแหน่งที่ประกาศรับสมัครหรือไม่

สังเกตช่องทางการติดต่อ: บริษัทที่น่าเชื่อถือมักใช้อีเมลองค์กร (เช่น @company.co.th) ในการรับเอกสารสำคัญ หากเป็นการคุยผ่านบัญชี LINE ส่วนตัว หรือเฟซบุ๊กอวตารที่เพิ่งสร้างใหม่ และเร่งรัดให้ส่งเอกสารด่วน ให้ตั้งข้อสงสัยไว้ก่อนว่าเป็นมิจฉาชีพ

อ่าน Privacy Notice (ประกาศความเป็นส่วนตัว): ตามกฎหมาย PDPA องค์กรที่ขอข้อมูลต้องแจ้งให้เราทราบว่า จะนำข้อมูลไปใช้ทำอะไร เก็บไว้นานแค่ไหน และมีช่องทางติดต่อเจ้าหน้าที่คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (DPO) หรือไม่

ไม่ขอข้อมูลเกินจำเป็น: หากเป็นงานออนไลน์ทั่วไป เช่น งานแพ็กของ งานคีย์ข้อมูล หรือแอดมินตอบแชต ที่ขอรูปถ่ายหน้าตรงคู่กับบัตรประชาชนตั้งแต่ยังไม่เริ่มงาน ให้ปฏิเสธทันที เพราะเป็นรูปแบบยอดฮิตของมิจฉาชีพหลอกเก็บข้อมูลไปยืนยันตัวตนแอปพลิเคชันการเงิน

3. วิธีลดความเสี่ยงก่อนส่งรูปบัตรประชาชน (ทำให้ถูกวิธี ปลอดภัยขึ้น 90%)

เมื่อถึงขั้นตอนที่ต้องส่งสำเนาหรือรูปถ่ายบัตรประชาชนให้บริษัทที่น่าเชื่อถือจริงๆ ควรป้องกันตัวเองด้วยวิธีต่อไปนี้:

ถ่ายเฉพาะด้านหน้าบัตรเท่านั้น: ย้ำอีกครั้งว่าไม่ต้องถ่ายด้านหลังเด็ดขาด

ใส่ซองพลาสติกใสแล้วค่อยเขียน (กรณีต้องถ่ายรูปบัตรจริง): หากจำเป็นต้องส่งเป็นไฟล์ภาพถ่ายบัตรตัวจริง ให้นำบัตรใส่ซองพลาสติกใส แล้วใช้ปากกาเขียนลงบนซองพลาสติกแทนการเขียนบนบัตร หรือใช้แอปพลิเคชันแต่งภาพพิมพ์ข้อความคาดทับลงไป

ขีดคร่อมและระบุข้อความให้ชัดเจน: ขีดเส้นขนาน 2 เส้นเฉียงพาดลงบนตัวบัตร (ระวังอย่าให้ทับใบหน้าและข้อมูลสำคัญที่ต้องใช้ตรวจสอบ) แล้วเขียนข้อความกำกับไว้ระหว่างเส้นว่า:

“ใช้สำหรับสมัครงานกับบริษัท [ระบุชื่อบริษัท] เท่านั้น”

พร้อมลงลายมือชื่อ (เซ็นชื่อ) และระบุ วัน/เดือน/ปี ที่ส่งเอกสาร

ห้ามเขียนไว้มุมว่าง: อย่าเขียนรับรองสำเนาไว้บริเวณพื้นที่ว่างรอบๆ บัตร เพราะมิจฉาชีพสามารถครอป (Crop) หรือลบข้อความออกได้ง่าย

ปิดข้อมูลอ่อนไหวที่ไม่จำเป็น: ตามหลัก PDPA เราสามารถขีดฆ่าหรือเบลอข้อมูล “ศาสนา” และ “กรุ๊ปเลือด” บนสำเนาบัตรประชาชนได้ก่อนส่ง เพราะไม่เกี่ยวข้องกับการจ้างงาน

4. เผลอส่งไปแล้ว! วิธีรับมือเมื่อสงสัยว่าข้อมูลรั่วไหล

หากรู้ตัวว่าเพิ่งส่งรูปบัตรประชาชน (โดยเฉพาะแบบไม่คาดสำเนา หรือส่งด้านหลังบัตรไปด้วย) ให้กับคนที่ไม่น่าไว้วางใจ อย่ารอช้า ให้รีบทำตามขั้นตอนนี้ทันที:

รีบไปทำบัตรประชาชนใบใหม่ทันที: การทำบัตรใหม่ที่สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอ จะทำให้ระบบออกเลข Laser ID หลังบัตรชุดใหม่ และยกเลิกสถานะบัตรใบเดิม ทำให้มิจฉาชีพไม่สามารถนำเลขหลังบัตรเก่าไปยืนยันตัวตนทางอิเล็กทรอนิกส์ได้อีก

ลงบันทึกประจำวัน / แจ้งความออนไลน์: เก็บหลักฐานแชต สลิป หรือโปรไฟล์ของคนร้าย แล้วแจ้งความออนไลน์ได้ที่เว็บไซต์สำนักงานตำรวจแห่งชาติ www.thaipoliceonline.go.th หรือโทรสายด่วน 1441 เพื่อเป็นหลักฐานยืนยันความบริสุทธิ์หากชื่อของเราถูกนำไปแอบอ้างเปิดบัญชีม้าในอนาคต

ตรวจสอบสถานะทางการเงินและเครดิตบูโร: หมั่นเช็กความเคลื่อนไหวของบัญชีธนาคาร และตรวจสอบข้อมูลเครดิตของตัวเองผ่านแอปพลิเคชันธนาคาร หรือเว็บไซต์บริษัท ข้อมูลเครดิตแห่งชาติ จำกัด (www.ncb.co.th) เพื่อดูว่ามีใครแอบนำชื่อเราไปยื่นขอสินเชื่อหรือเปิดบัตรเครดิตหรือไม่

ตั้งค่าความปลอดภัยแอปฯ ธนาคารเพิ่ม: เปิดแจ้งเตือนเงินเข้า-ออกทุกยอด ระวัง SMS แนบลิงก์แปลกๆ และห้ามบอกรหัส OTP กับใครเด็ดขาด

การหางานหรือหารายได้เสริมเป็นเรื่องที่ดี แต่ “ความปลอดภัยของข้อมูลส่วนตัว” ต้องมาก่อนเสมอ จำไว้ให้ขึ้นใจว่า งานที่ดีและถูกกฎหมาย จะไม่มีวันขอข้อมูลหลังบัตรประชาชนของคุณตั้งแต่ยังไม่เริ่มงาน

แหล่งอ้างอิงข้อมูล

  • พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) – สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (สคส.)
  • สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) – แนวทางการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคลและรับมือภัยไซเบอร์
  • ศูนย์ปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยีสารสนเทศ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ (PCT / สายด่วน 1441)
  • สำนักงานกิจการยุติธรรม – แนวทางการเซ็นรับรองสำเนาถูกต้องอย่างปลอดภัย

บทความที่เกี่ยวข้อง
How to เลือกสายการเรียนให้แม่นยำที่สุด! (สำหรับ ม.ต้น)
การเลือกสายการเรียนไม่ใช่แค่ “ตามเพื่อน” หรือ “คิดว่าดี” แต่คือการเลือก อนาคตของตัวเอง อย่างรอบคอบ และเข้าใจตัวเองที่สุด
22 พ.ค. 2026
เด็กสายศิลป์รวมกันตรงนี้! แผนการเรียนศิลป์ จบแล้วต่อคณะอะไร?
เด็กสายศิลป์ คือ มนุษย์เป็ด ที่ทรงพลังมาก เพราะเราสามารถปรับตัวเข้ากับโลกยุคใหม่ที่ต้องการ Soft Skills ขั้นสูงได้ดีสุด ๆ!
13 พ.ค. 2026
เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน ท่านสามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว และ นโยบายคุกกี้
Powered By MakeWebEasy Logo MakeWebEasy